Mijn permacultuur basis opleiding project

Een introductie

Tijdens de eerste les van de permacultuur basisopleiding kreeg iedereen de opdracht om een persoonlijk project te starten waarbij de permacultuur principes centraal staan. In elk lesblok werd de voortgang van elk project besproken waarbij er gelegenheid was om vragen te stellen en informatie met elkaar uit te wisselen. In deze en volgende blog posts beschrijf ik het verloop van mijn project en welke permacultuur principes hierin gebruikt zijn. Om een beeld te krijgen van permaclutuur begin ik met een introductie over de ethiek en principes die als basis dienen voor elk permacultuur project.

Permacultuur ethiek en ontwerp principes

Wat is permacultuur nu eigenlijk? Volgens wikipedia is permacultuur een methodologie (ontwikkeld in de jaren ‘70 door Bill Mollison en David Holmgren) die functies vervult voor de mens, bijvoorbeeld voedselvoorziening, met de veerkracht van een natuurlijk ecosysteem. Het resultaat kan men een “ontworpen ecosysteem” noemen.

Ethische principes

permacultuur is een ontwerpwetenschap met een basis in de 3 volgende ethische principes, zorg voor de aarde, zorg voor de mensen, eerlijk delen.

Permacultuur ethiek
Permacltuur ethische principes (Bron: http://permacultureprinciples.com/)

Zorg voor de aarde Eerlijk delen Zorg voor de mens

De bovengenoemde drie ethische principes dienen als gids voor een correcte toepassing van de ontwerp principes die in de permacultuur gebruikt worden.

Ontwerp principes

Generieke ontwerp tools waarmee we onze omgeving en gedrag kunnen veranderen in een wereld waar we minder afhankelijk zijn van energie en natuurlijke bronnen.

De volgende 10 ontwerp principes (volgens Bill Mollison) kunnen als hulpmiddel gebruikt worden bij het interpreteren van het ontstaan van eco-systemen en de bijbehorende functies.

De juiste plaatsing
De basis van permacultuur is het ontwerp; Ontwerp is een verbinding tussen dingen (elementen). Om het ontwerp te laten slagen, is het noodzakelijk om de afzonderlijke elementen in een ontwerp op de juiste plek te zetten.
Elk element vervult vele functies
Elk element in een ontwerp dient zodanig geplaatst te worden zodat deze zoveel mogelijk (minimaal 3) functies kan vervullen.
Elke belangrijke functie wordt gedragen door vele elementen
Zorg dat belangrijke functies zoals water, voedsel voorziening, energie etc. niet afhankelijk zijn van slechts 1 element. Gebruik in het ontwerp daarom altijd meerderr elementen die dezelfde functie ondersteunen (redundantie) die het wegvallen van een element kunnen opvangen.
Efficiente energie planning
Om een systeem/ontwerp te onderhouden is energie nodig. Maak hierbij zo efficient mogelijk gebruik van bestaande bronnen/elementen zodat met zo min mogelijk energie, tijd en geld het maximale uit een systeem gehaald kan worden, zonder dat het systeem uitgeput wordt.
De nadruk op biologische duurzame bronnen
In plaats van bronnen te gebruiken die gebaseerd zijn op de (petro) chemische industrie, is het beter gebruik te maken van beschikbare natuurlijke bronnen en/of processen. Dit werkt een duurzaam systeem in de hand die met minder energie in stand gehouden kan worden.
Energie recycling
Probeer de natuurlijke invloeden die op een systeem inwerken zoveel en zolang mogelijk in het systeem te houden. Houdt bijvoorbeeld regenwater dat binnen een systeem valt zolang mogelijk in dat systeem in plaats van het direct af te voeren.
Intensief (kleinschalig) systeem
Produceer lokaal en op een kleinschalig gebied, zodat minder transport nodig is en er zoveel mogelijk aandacht uit kan gaan naar het systeem. Dit betekend dat er gewerkt moet worden in een gelaagd systeem van hoogte en tijd.
Het versnellen van opvolging en evolutie
In de natuur heeft elk stadium/milieu zijn eigen planten, micro-organismen nodig. Deze planten maken het stadium geschikt voor ander planten die anders niet zouden gedijen. Dit proces van opvolging kan versneld worden door gebruik van eigen beplanting en door regeneratie van bijvoorbeeld de aarde.
Diversiteit
De totale opbrengst van gewassen is groter in een divers systeem dan in een monocultuur. Dit komt doordat de samenwerking tussen verschillende elementen het systeem in balans brengt. Hierdoor hebben ziektes en ongedierte minder kans om zich ongelimieerd te kunnen vermeerderen.
Het effect van randen / overgangen
Randen en overgangen in de natuur bevatten vaak een hogere variatie aan soorten omdat de bronnen van twee verschillende eco-systemen worden gedeeld. Door onze eigen soorten in een rand/overgang te plaatsen kan de opbrengste van een system worden vergroot.

Mijn project: Het kweken van groenten op strobalen

Waarom dit project? En is dit wel permacultuur?

In mijn eerste blog post beschrijf ik waarom ik gestart ben met deze opleiding nl. op een natuurlijke manier gezond voedsel kunnen telen. Dit wilde ik doen in onze eigen tuin zodat ik op kleine schaal kan leren van mijn fouten en hopelijk ook van vele sucessen.

Of het kweken van groenten op strobalen volledig onder de ethische permacultuur principes valt is misschien wel een discussie punt. De strobalen worden niet alleen gebruikt als drager materiaal voor het kweken van eetbare planten maar het gecomposteerde stro kan later ook gebruikt worden als organisch materiaal voor de rest van de tuin. Dit geeft al aan dat de strobaal een element is met meerdere functies en die samen met de vaste beplanting in de rest van de tuin 1 van de elementen is voor de voedselvoorziening. Dit zijn al twee ontwerp principes van de permacultuur in ons eigen lokale en kleinschalig systeem. In de volgende blog posts ga ik meer in op de praktische invulling van dit strobalen project.

Door Gerton ten Ham in permacultuur, project